Wij zijn bewoners van Leeuwarden-Zuid. Op deze site leest u wat er speelt rond de nieuwe hoogspanningsverbinding. De reactietermijn is op 2 juli 2026 gesloten; er zijn veel zienswijzen ingediend. Wij blijven meepraten over een route met minder gevolgen.
Wat er speelt
TenneT en het Ministerie van Klimaat en Groene Groei willen een nieuwe 380 kV-verbinding aanleggen tussen Vierverlaten bij Groningen en Ens in Flevoland. Aanleiding is het groeiende stroomtekort: netbeheerders waarschuwen dat al in 2028 een elektriciteitstekort dreigt. Op 27 mei 2026 is de ontwerp-voorkeursbeslissing bekendgemaakt. Het noordelijke deel volgt tracé-alternatief 1. Die route loopt pal langs Leeuwarden, dicht bij Zuiderburen en Hempens-Teerns. Meer over nut, noodzaak en planning staat op de projectpagina van TenneT.
"Wij hebben tijdens verschillende overleggen met de provincie Fryslân, de gemeente Leeuwarden en TenneT onze zorgen kenbaar gemaakt. Toch is juist het zwaarst belastende tracé gekozen." Uit de zienswijze van bewoners Zuiderburen, 8 juni 2026
Gevolgen
Het gaat niet om lijnen op een kaart. Het raakt onze gezondheid, ons uitzicht, de waarde van onze huizen en onze rust.
Bij langdurige blootstelling aan het magneetveld kunnen er gezondheidseffecten zijn. Het gaat niet alleen om woningen: de masten komen ook dicht bij recreatie, zoals Hiddema State, en bij scholen en kinderopvang waar kinderen langdurig verblijven.
Huizen in onze straten worden nu al lager getaxeerd en verkopen langzamer. Investeren in onderhoud voelt zinloos zolang er geen duidelijkheid is. Lees ook: dwars door de tuin van Aafke en Folkert in Leeuwarden.
Nu staat er een enkele rij masten. Straks worden het er twee. Hoger, en met meer kabels. Welke masttypes mogelijk zijn, legt het Kennisplatform EMV uit.
We weten niet waar we aan toe zijn en kunnen geen plannen maken. Die onzekerheid duurt waarschijnlijk nog jaren.
Er wordt gesproken over een aankoopregeling, maar het is onduidelijk wie ervoor in aanmerking komt. TenneT lichtte toe hoeveel mensen in aanmerking komen voor een bod op hun woning. Ook in Wirdum vragen bewoners zich af wat ze ervoor terugkrijgen.
We hebben het idee dat natuur, vogels en historische gebieden zwaarder wegen dan het belang van bewoners. Voor agrarisch natuurbeheer in de omgeving bestaat onder meer het project De Waard van het Agrarisch Natuurfonds Fryslân.
Ons standpunt
Wij zijn niet tegen de energietransitie. We willen meedenken over een oplossing die onze woonomgeving minder belast. Wat we vragen is een eerlijke afweging en een plek aan tafel. Lees meer over ons doel.
"In de planuitwerkingsfase zal onderzocht worden op welke manier het tracé geoptimaliseerd kan worden." Ontwerp-voorkeursbeslissing, pagina 49, paragraaf 5.2. Precies daar willen wij bij zijn.
Andere routes
De ontwerp-voorkeursbeslissing laat zelf ruimte. Dit zijn de mogelijkheden die volgens ons de problemen rond Leeuwarden kunnen oplossen.
Het rapport hanteert het uitgangspunt "bovengronds, tenzij" (pagina 15). Een kort ondergronds traject lost de situatie rond Zuiderburen op. Het sluit aan bij de wens van de gemeente Leeuwarden (pagina 38) en houdt ruimte over voor woningbouw aan de zuidkant van de stad.
Met een bredere zoekcorridor kunnen de masten verder van de woningen komen, bijvoorbeeld aan de overkant van de Wâldwei (N31).
De tracédelen 28, 29, 31 en 32 zijn door SWECO kansrijk geacht, maar zijn niet als alternatief meegenomen. Wij vragen om die alsnog mee te wegen.
Ondergrondse aanleg voorkomt het risico dat schepen op de drukke staande-mastroute de kabels raken. Ook voorkomt het mogelijke problemen met de radar van vliegbasis Leeuwarden, die de komende jaren wordt uitgebreid.
Zienswijzen
Van 22 mei tot en met 2 juli 2026 kon iedereen reageren op de ontwerp-voorkeursbeslissing. Dat is breed gebeurd: door bewoners, door Doarpsbelang Himpens-Tearns, door ondernemers zoals Hiddema State en door overheden. Een aantal indieners deelt de eigen zienswijze openbaar op deze website, als steun voor de buurt en om te laten zien wat er leeft.
Wat gebeurt er nu?
Documenten
Deze vier documenten geven samen het beste beeld van het traject: de officiële procedure, de uitleg van de initiatiefnemer, de afweging tussen de routes en de gevolgen voor onze leefomgeving. Alle onderzoeken, presentaties en achtergrondstukken staan op de documentenpagina.
Alle definitieve documenten, de ontwerp-voorkeursbeslissing en het reactieformulier.
De uitleg van de netbeheerder over nut, noodzaak en planning.
De vergelijking van alle tracéalternatieven. Hierop is de routekeuze gebaseerd.
De milieueffectrapportage over gezondheid, magneetvelden en leefomgeving.
In de krant
De meest recente berichtgeving over de hoogspanningslijn bij Leeuwarden.
"Haagse hoofdpijndossiers in Fryslân": staatssecretaris Jo-Annes de Bat bezoekt onder meer Hiddema State.
Interview met staatssecretaris Jo-Annes de Bat en bewoners over de hoogspanningsverbinding langs Leeuwarden.
De FNP over de unaniem aangenomen motie en de zorgen van bewoners rond het 380 kV-tracé.
"Draden komen bij ons over de steiger." Omwonenden en gemeenten komen in verzet.
Veelgestelde vragen
Antwoorden op veelgestelde vragen over de nieuwe hoogspanningskabel, het tracé van TenneT en het stroomnetwerk rond Leeuwarden.
Ja. TenneT en het Ministerie van Klimaat en Groene Groei willen een nieuwe 380 kV-hoogspanningsverbinding aanleggen tussen Vierverlaten bij Groningen en Ens in Flevoland. Het gekozen tracé (alternatief 1) loopt pal langs Leeuwarden, dicht bij de wijken Zuiderburen en Hempens-Teerns. De nieuwe lijn komt bovenop de bestaande 220 kV-verbinding die er al staat.
Het stroomnetwerk in Noord-Nederland loopt tegen zijn grenzen aan. Netbeheerders waarschuwen dat al in 2028 een elektriciteitstekort dreigt. Met de nieuwe 380 kV-verbinding wil TenneT het stroomnetwerk versterken zodat vraag en aanbod van elektriciteit aangesloten kunnen blijven.
Het voorkeurstracé loopt pal langs Zuiderburen, Goutum, Teerns en Hempens, aan de zuidkant van Leeuwarden. Op de participatiekaart van TenneT is het tracé in detail te bekijken.
Een nieuwe 380 kV-mast wordt ongeveer 60 meter hoog. Ter vergelijking: de Oldehove is 40 meter. Waar nu één rij masten staat, komen er straks twee, hoger en met meer kabels.
Het rapport hanteert het uitgangspunt "bovengronds, tenzij". Een kort ondergronds traject kan de situatie rond Zuiderburen oplossen en sluit aan bij de wens van de gemeente Leeuwarden. Wij vragen om serieus onderzoek naar ondergrondse aanleg langs Leeuwarden.
Bij langdurige blootstelling aan het magneetveld van een hoogspanningsverbinding kunnen er gezondheidseffecten zijn. RIVM en de Gezondheidsraad zien aanwijzingen voor een verband tussen langdurige blootstelling boven ongeveer 0,3 tot 0,4 µT en een verhoogd risico op leukemie bij kinderen. Een oorzakelijk verband is wetenschappelijk niet bewezen; juist vanwege deze aanwijzingen hanteert de overheid een voorzorgsbeleid, waarbij 0,4 µT geldt als richtwaarde voor plekken waar kinderen langdurig verblijven.
Het gaat daarbij niet alleen om woningen, maar ook om scholen en kinderopvang in het gebied (zoals Wynwizer, Máxima, Klaverblad en Sinne). Wij vragen daarom om inzicht in de 0,4 µT-magneetveldzone én de berekende veldwaarden bij die plekken. Voor masttypes en magneetvelden geeft ook het Kennisplatform EMV uitleg.
De formele reactietermijn liep van 22 mei tot en met 2 juli 2026 en is gesloten. Alle ingediende zienswijzen worden beoordeeld en betrokken bij de definitieve voorkeursbeslissing. In de planuitwerkingsfase volgen nieuwe inspraakmomenten. Openbaar gedeelde zienswijzen zijn te bekijken op de pagina Zienswijzen.
In de WhatsApp-groep van omwonenden houden we elkaar op de hoogte. We delen nieuws over het project, bijeenkomsten en inspraakmomenten. De voorbeeld-zienswijze delen we daar zodra hij klaar is. Hoe meer mensen meedoen, hoe sterker we staan.
U vindt er informatie over het project en data van bijeenkomsten, en u krijgt er als eerste bericht zodra de voorbeeldtekst om een zienswijze in te dienen beschikbaar is. Vragen kunt u er ook gewoon stellen.
Word lid van de WhatsApp-groep